Mehmet ÇAKIR

ÖZÜRLÜ ARACININ AYIPLI MAL KAPSAMINDA İADESİ

4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununun (7/2) maddesi ile Kanuna ekli (II) sayılı listede yer alan kayıt ve tescile tabi mallardan; 87.03 (motor silindir hacmi 1.600 cm3'ü aşanlar hariç), 87.04 (motor silindir hacmi 2.800 cm3'ü aşanlar hariç) ve 87.11 G.T.İ.P. numaralarında yer alanların, sakatlık dereceleri %90 veya daha fazla olan malul ve engelliler ile bizzat kullanmak amacıyla sakatlığına uygun hareket ettirici özel tertibat yaptıran malul ve engelliler tarafından beş yılda bir defaya mahsus olmak üzere ilk iktisabı ÖTV'den istisna edilmiştir.

Aynı Kanunun 15 inci maddesinin;

- (1) numaralı fıkrasında, "4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümleri saklı kalmak üzere, (II) sayılı listedeki kayıt ve tescile tâbi olan malların kayıt ve tescil edildikten sonra iade edilmesi hali hariç, malların iade edilmesi, işlemin gerçekleşmemesi, işlemden vazgeçilmesi veya diğer nedenlerle matrahta değişiklik vuku bulduğu ya da yersiz veya fazla vergi hesaplandığı hallerde vergiye tâbi işlemleri yapmış olan mükellefler; bunlarla ilgili borçlandıkları ya da ödedikleri vergiler için değişikliğin mahiyetine uygun şekilde ve meydana geldiği dönem içinde düzeltme yapabilirler, bu vergiden mahsup edebilirler veya iade talebinde bulunabilirler. (II) sayılı listede yer alan kayıt ve tescile tâbi olan mallar için dönem şartı aranmaz. Şu kadar ki, iade olunan malların fiilen işletmeye girmiş olması, yersiz veya fazla ödenen verginin alıcıya iade edilmesi ve bu işlemlerin defter kayıtları, belgeler ile beyannamede gösterilmesi şarttır." denilmiş,

- (2) numaralı fıkrasının (a) bendinde ise, "(II) sayılı listedeki mallardan kayıt ve tescile tâbi olanların, veraset yoluyla intikaller hariç ilk iktisabında istisna uygulanan malların istisnadan yararlananlar dışındakilerce iktisabında, ilk iktisabındaki matrah esas alınarak adına kayıt ve tescil işlemi yapılandan, kayıt ve tescili tarihinde geçerli olan oran üzerinden, bu tarihte özel tüketim vergisi alınır. Kanunun 7 nci maddesinin (2) numaralı bendi çerçevesinde istisnadan yararlananlar tarafından bu istisnadan yararlanılarak iktisap ettikleri kayıt ve tescile tabi malları 5 yıldan fazla kullanarak elden çıkarmaları durumunda bu hüküm uygulanmaz." hükmüne yer verilmiştir.

Söz konusu hükümlerin uygulamasına ilişkin olarak Özel Tüketim Vergisi (II) Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliğinin "C-1.5, Ortak Hususlar" başlıklı bölümünde, "İstisna kapsamında ilk iktisabı yapılan taşıtın beş yıllık süre dolmadan Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümleri uyarınca ayıplı mal kapsamında iade edilerek, aynı nitelikleri haiz yeni bir taşıtın iktisabı halinde, söz konusu taşıt için de istisna uygulanması mümkündür. Bu durumda, beş yıllık sürenin başlangıcı, yeni alınan taşıtın ilk iktisabı tarihinden itibaren başlar." açıklamaları yapılmıştır.

Bu açıklamalar çerçevesinde, ÖTV Kanununun (7/2) maddesinde düzenlenen istisna uygulaması, aynı maddede belirtilen durumlar haricinde, esas itibariyle, her beş yıllık sürede bir araç için geçerli olup, bu kapsamda iktisap edilen araçların ilk iktisap tarihi üzerinden beş yıl geçmedikçe yeni iktisap edilecek araçlar için bu istisnadan yararlanılamamaktadır. Ancak, söz konusu istisna kapsamında iktisap edilen aracın, 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümleri uyarınca "ayıplı mal" olarak iade edilmesi halinde, iade edilen aracın ilk iktisap tarihinden itibaren 5 yıllık süre bitmeden ikinci defa söz konusu istisnadan yararlanılarak araç iktisap edilmesi mümkün bulunmaktadır.

Yukarıdaki hüküm ve açıklamalara göre, ÖTV Kanununun 7/2-a maddesi gereğince istisna kapsamında satın aldığınız ve 4077 sayılı Kanun hükümlerine göre ayıplı mal kapsamında iade edilmesi işleminin Kanunun (15/2-a) maddesi kapsamında değerlendirilmesi mümkün olmadığından, aracın ilk iktisabında bahse konu istisna düzenlemesi nedeniyle ödenmeyen ÖTV'nin aracın söz konusu tescil kaydının iptali sırasında ödenmesi gerekmemektedir.

Diğer taraftan, iade edilen aracın yerine alınan yeni araç için ÖTV ödemiş olunduğu dikkate alındığında, söz konusu aracı ÖTV istisnasından yararlanmadan iktisap edildiği anlaşılmaktadır. Bu itibarla, ÖTV istisnasından yararlanarak satın aldıktan sonra 4077 sayılı Kanun kapsamında iade edilen aracın ilk iktisap tarihinden itibaren 5 yıllık süre bitmeden aynı nitelikteki bir aracı ikinci defa ÖTV istisnasından yararlanarak iktisap edilmesi mümkün bulunmaktadır.

PAYLAŞ

Facebook Comment

0 yorum: